Dana 21. januara 2024. na društvenim mrežama se pojavio viralni snimak u kojem se iznosi niz poteza aktuelnog predsednika Srbije Aleksandra Vučića, za koje se tvrdi da su direktno doprineli učvršćivanju nezavisnosti Kosova. Spisak obuhvata političke, institucionalne i ekonomske ustupke koje je, prema autorima snimka, Vučićeva vlast sprovela u korist kosovskih institucija.
Među navedenim potezima ističu se:
- Ukidanje srpskih sudova i tužilaštava na Kosovu
- Omogućavanje pozivnog broja za tzv. državu Kosovo
- Integracija policije u sistem kosovskih vlasti
- Ukidanje civilne zaštite
- Predaja elektroprivrede i jezera Gazivode
- Ukidanje poreskog sistema Srbije na Kosovu
- Sporazum iz Vašingtona kojim se od Izraela traži priznanje Kosova
- Predaja carinskog sistema
- Predaja javnih preduzeća i imovine Srbije na Kosovu i Metohiji
- Ukidanje srpskih opština i izbora u srpskom sistemu
- Priznavanje diploma, ličnih karata i pasoša izdatih od strane kosovskih institucija
- Ukidanje srpskih registarskih tablica
- Uklanjanje sirena za uzbunu na severu Kosova
- Omogućavanje ukidanja dinara i srpskog monetarnog sistema
Ova lista izazvala je burne reakcije u javnosti, posebno među protivnicima kosovske nezavisnosti, koji tvrde da nijedna prethodna vlast nije učinila toliko ustupaka. Kritičari navode da se ovim potezima faktički priznaje suverenitet Kosova, dok zvanični Beograd insistira na tome da se radi o tehničkim dogovorima u cilju „normalizacije odnosa“.
Bez obzira na političku interpretaciju, činjenica je da su institucionalne veze Srbije sa Kosovom znatno oslabljene tokom poslednje decenije. U tom kontekstu, sve češće se postavlja pitanje: da li je politika „zamrznutog konflikta“ ustupila mesto tihoj kapitulaciji?
