Mađarska se sve više profilira kao sigurno utočište za političke lidere suočene s međunarodnim nalozima za hapšenje. Nakon što je premijer Viktor Orban odbio sprovesti nalog Međunarodnog krivičnog suda (ICC) za hapšenje izraelskog premijera Benjamina Netanyahua, postavlja se pitanje da li Mađarska primenjuje sličan pristup i prema Miloradu Dodiku, predsjedniku Republike Srpske, protiv kojeg je Tužilaštvo BiH izdalo nalog za hapšenje A.
Mađarska odbija hapšenje Netanyahua
Netanyahu je 2. aprila 2025. doputovao u Mađarsku, uprkos nalogu ICC-a za hapšenje zbog ratnih zločina u Gazi B. Iako je Mađarska potpisnica Rimskog statuta ICC-a, što znači da je obavezna sprovesti nalog, Orban je jasno poručio da njegova vlada neće postupiti po odluci suda C.
Štaviše, neposredno pre Netanyahuove posete, Mađarska je objavila odluku o napuštanju ICC-a, čime je dodatno osnažila svoju poziciju kao država koja odbija međunarodne pravne obaveze C.
Dodik pod zaštitom Mađarske?
Sličan obrazac ponašanja može se primetiti i u slučaju Milorada Dodika, protiv kojeg je Tužilaštvo BiH izdalo nalog za hapšenje zbog napada na ustavni poredak BiH A. Međutim, Dodik se slobodno kreće između Srbije i Mađarske, a vlasti ovih zemalja ne pokazuju spremnost za saradnju sa pravosudnim organima BiH.
Mađarska je već ranije pokazala političku podršku Dodiku, a Orban je više puta isticao bliske odnose sa Republikom Srpskom. Odbijanje sprovođenja međunarodnih naloga za hapšenje, kao u slučaju Netanyahua, može ukazivati na sistemsku zaštitu političkih saveznika.
Širi politički kontekst
Mađarska se sve više pozicionira kao država koja štiti političke lidere suočene s međunarodnim pravnim postupcima. Odbijanje hapšenja Netanyahua i potencijalna zaštita Dodika ukazuju na Orbanovu strategiju jačanja političkih saveza sa liderima koji su u sukobu sa međunarodnim institucijama.
Ovakvi potezi mogu imati šire posledice, uključujući:
- Slabljenje međunarodnog pravnog sistema, jer države članice ICC-a odbijaju sprovesti odluke suda.
- Jačanje političkih saveza između Mađarske, Izraela i Republike Srpske, uprkos pravnim kontroverzama.
- Moguće sankcije protiv Mađarske zbog nepoštovanja međunarodnih obaveza.
Zaključak
Mađarska se sve više profilira kao sigurno utočište za političke lidere koji su suočeni s međunarodnim nalozima za hapšenje. Odbijanje sprovođenja naloga ICC-a za Netanyahua i zaštita Dodika ukazuju na Orbanovu strategiju političke podrške svojim saveznicima, uprkos pravnim obavezama.
