Dok se Srbija i dalje suočava sa izraženim padom broja stanovnika i negativnim prirodnim priraštajem, tri sandžačke lokalne samouprave nastavljaju da predstavljaju pozitivan demografski izuzetak. Na Svjetski dan stanovništva, koji se obilježava 11. jula, najnoviji podaci pokazuju da su Novi Pazar, Tutin i Sjenica i tokom 2025. godine zadržali pozitivan prirodni priraštaj, svrstavajući se među svega osam gradova i opština u zemlji u kojima je broj rođenih bio veći od broja umrlih.
Prema procjenama Republičkog zavoda za statistiku, Srbija je početkom 2026. godine imala 6.532.019 stanovnika. Tokom 2025. godine rođeno je 59.483 djece, dok je preminulo 95.247 osoba, što potvrđuje dugogodišnji negativni prirodni priraštaj i nastavak procesa starenja stanovništva. Prosječna starost građana Srbije iznosi 44,2 godine.
Nasuprot tom trendu, Novi Pazar i Tutin dijele prvo mjesto u Srbiji sa prirodnim priraštajem od 7,2 promila, dok je Sjenica treća sa 2,6 promila. Pored ove tri sandžačke opštine, pozitivan prirodni priraštaj zabilježili su još Bujanovac, Preševo, Novi Sad te beogradske opštine Zvezdara i Surčin.
Posebno se izdvaja Novi Pazar, gdje prema procjenama danas živi 109.716 stanovnika, oko tri hiljade više nego na popisu iz 2022. godine. Grad ima jednu od najmlađih populacija u Srbiji – više od 23.000 stanovnika mlađe je od 14 godina, dok osobe starije od 65 godina čine oko 13 posto ukupnog stanovništva. Prosječna starost građana ostala je ispod 37 godina, što Novi Pazar svrstava među najmlađe gradove u zemlji.
Slična slika prisutna je i u Tutinu, gdje živi oko 33.281 stanovnik. Ova opština ima najveći udio djece u Srbiji – čak 23 posto stanovništva mlađe je od 14 godina, dok stariji od 65 godina čine svega 11 posto. Zbog toga je prosječna starost stanovništva manja od 35 godina.
Iako je Sjenica tokom prethodne godine zabilježila blagi pad ukupnog broja stanovnika, sa 24.083 na 23.917, prirodni priraštaj ostao je pozitivan. Oko petine stanovništva čine djeca mlađa od 14 godina, dok je približno 17 posto starije od 65 godina. Prosječna starost iznosi gotovo 40 godina, što je i dalje povoljnije od prosjeka u većem dijelu Srbije.
Ovi podaci potvrđuju da Sandžak ostaje jedno od rijetkih područja u Srbiji koje uspijeva sačuvati pozitivan prirodni priraštaj i mlađu starosnu strukturu stanovništva, uprkos opštem trendu depopulacije koji pogađa većinu zemlje.
